Over ons

Het Steunpunt Cultureel Erfgoed Overijssel

Het ondersteuningspunt voor gemeenten in Overijssel bij hun wettelijke taken rond cultureel erfgoed

Het Steunpunt Cultureel Erfgoed Overijssel is het ondersteuningspunt voor gemeenten in Overijssel bij hun wettelijke taken rond cultureel erfgoed. Monumenten, cultuurlandschappen en archeologie vormen samen het erfgoed van onze provincie en vragen om een zorgvuldige aanpak in ruimtelijk beleid en uitvoering. Het Steunpunt helpt gemeenten met kennis, advies en praktische ondersteuning, zodat de zorg voor erfgoed goed geborgd is in de dagelijkse praktijk van beleid en uitvoering.

Onze adviseurs beantwoorden vragen over procedures bij vergunningen, restauraties, subsidieregelingen, duurzaamheidsregelingen, erfgoedbeleid en archeologische vraagstukken. We denken mee over kansen voor erfgoed binnen ontwikkelingen zoals herbestemming en maatschappelijke baten, en delen actuele informatie via digitale nieuwsflitsen, bijeenkomsten en inhoudelijke bijdragen op maat.

Schrijf je in voor de nieuwsflits erfgoed

Blijf actueel geïnformeerd over erfgoedbeleid, wetgeving en praktijkvoorbeelden. Met onze nieuwsflits ontvang je relevante ontwikkelingen en uitnodigingen voor bijeenkomsten rechtstreeks in je inbox.

Een belangrijk onderdeel van onze werkwijze is het Steunpuntspreekuur: een informeel overleg waar gemeentelijke medewerkers samen met initiatiefnemers en onze adviseur aan tafel gaan om ideeën en plannen met betrekking tot Rijksmonumenten vroegtijdig te bespreken. Dit draagt bij aan een soepelere voorbereiding en uitvoering van vergunningstrajecten.

Hoewel ons werk zich primair richt op gemeenten, bieden we ook informatie en inspiratie die de betrokkenheid bij erfgoed kan versterken. Voor eigenaren van kerken en geloofsgebouwen is er daarnaast het kerkenspreekuur, waarin praktisch advies wordt gegeven over onderhoud, verduurzaming, herbestemming en toekomstmogelijkheden voor religieus erfgoed.

Het Steunpunt Cultureel Erfgoed Overijssel maakt deel uit van een landelijk netwerk van provinciale steunpunten en is ondergebracht bij Het Oversticht, met steun van de provincie Overijssel.

Heb je een vraag over Cultureel Erfgoed?

Ambtenaren kunnen via onze loketfunctie terecht voor direct advies en begeleiding bij erfgoedvraagstukken. Voor praktische vragen over beleid, vergunningverlening, archeologie, religieus erfgoed, duurzaamheid of de Omgevingswet helpen onze adviseurs snel en kosteloos verder.

Erfgoedloket

Veelgestelde vragen

De deskundigen in een commissie kijken of er bij plannen voor wijziging van rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten niet onnodig monumentale waarden verloren gaan. Monumenten veranderen en worden aangepast aan nieuwe woon- en gebruikerswensen. Dat is doorgaans geen enkel punt, als het behoud van het bijzondere karakter van het beschermde monument, en de waardevolle elementen die het bevat, hierbij het uitgangspunt vormen.

Vaak maken initiatiefnemers gebruik van de mogelijkheid om in vooroverleg hun plannen met de (welstands- en) monumentencommissie te bespreken. De commissieleden hebben veel ervaring en denken graag met de initiatiefnemers mee over goede oplossingen. Ook in het spreekuur van het Steunpunt Cultureel Erfgoed Overijssel kan informeel van gedachten gewisseld worden over wijzigingsplannen voor rijksmonumenten.

Een rijksmonument is totaal beschermd, dus zowel het exterieur als het interieur. Bij een gemeentelijk monument is in ieder geval de buitenkant beschermd. Afhankelijk van hoe de gemeente dit in de erfgoedverordening geregeld heeft, kan ook (een deel van) de binnenkant beschermd zijn.

In de praktijk geldt dat er met zogenoemde monumentale onderdelen altijd zoveel mogelijk rekening gehouden wordt. Zorgvuldig omgaan met monumentale onderdelen is eigenlijk ook heel logisch, want juist die elementen vormen de karakteristiek van het monument en zijn vaak de reden dat eigenaren ‘vallen’ voor het betreffende pand. Denk bij het interieur van een boerderij bijvoorbeeld aan betegelde wanden of een bedstede; bij een herenhuis aan stucplafonds, lambriseringen en het trappenhuis. 

Bij herbestemming van historisch waardevolle panden en monumenten is het essentieel om goed in kaart te laten brengen wat precies de kwaliteiten van het betreffende object zijn en waar de ruimte voor verandering zit. Een bouwhistoricus of architectuurhistoricus kan in een analyse aangeven welke cultuurhistorische, architectuurhistorische en stedenbouw­kundige waarden dan aandacht verdienen. 

In een zogenoemde waardestelling met transformatiestudie (gebaseerd op landelijke Richtlijnen Bouwhistorisch onderzoek) wordt duidelijk gemaakt wat de monumentale waarden zijn van het object en waar het mogelijkheden biedt voor aanpassingen aan een nieuwe functie zonder die waarden onnodig aan te tasten of onherkenbaar te maken. Het biedt de initiatiefnemer dus bruikbare handvatten en uitgangspunten om de plannen vorm te geven en zorgvuldig met het monument om te gaan.